Nawóz z pomiotu kurzego – dawkowanie pod uprawy i terminy stosowania

Jak dawkować nawóz z pomiotu kurzego?

Nawóz z pomiotu kurzego to nawóz naturalny o zmiennym składzie, zawierający przede wszystkim azot, fosfor i potas, którego dawkę dobiera się po analizie materiału, analizy gleby oraz potrzeb konkretnej uprawy. Program azotanowy ogranicza ilość azotu z nawozów naturalnych do 170 kg N/ha rocznie, dlatego MRiRW, IUNG-PIB i Okręgowa Stacja Chemiczno-Rolnicza są ważniejszym punktem odniesienia niż uniwersalna tabela z internetu.

Z mojej praktyki redakcyjnej i rozmów z hodowcami wynika, że największy błąd zaczyna się od zdania: „zawsze daję tyle samo przyczep”. Pomiot z brojlerni, kurnika z kurami nioskami i materiał z dużym udziałem ściółki może mieć wyraźnie inną wilgotność oraz inną koncentrację składników. Pomiot kurzy jako nawóz działa szybko, ale tylko wtedy, gdy rolnik kontroluje dawkę azotu i nie ignoruje fosforu w glebie.

Jakie składniki zawiera pomiot kurzy?

Pomiot kurzy to mieszanina odchodów, resztek paszy, piór i często ściółki, charakteryzująca się zawartością azotu, fosforu, potasu oraz substancji organicznej. Jego wartość nawozowa zależy od systemu utrzymania drobiu, rodzaju ściółki, wilgotności, sposobu magazynowania i czasu od usunięcia z kurnika.

Azot odpowiada głównie za wzrost części zielonych, fosfor wspiera rozwój korzeni i gospodarkę energetyczną roślin, a potas wpływa między innymi na gospodarkę wodną. To jednak nie znaczy, że każdy składnik będzie dostępny dla roślin w tym samym sezonie. Część azotu może ulatniać się jako amoniak, a nadmiar fosforu pozostaje problemem na stanowiskach nawożonych od lat.

• Azot w pomiocie wymaga bilansowania z azotem z gleby, resztek pożniwnych i innych nawozów, ponieważ limit 170 kg N/ha dotyczy całego azotu w nawozach naturalnych.
• Fosfor może kumulować się w glebie przy wieloletnim stosowaniu pomiotu, dlatego wynik badania zasobności powinien wpływać na decyzję o dawce.
• Potas bywa istotnym składnikiem dla kukurydzy, zbóż i sadów, ale jego ilość w konkretnej partii pomiotu trzeba potwierdzić analizą.
• Substancja organiczna poprawia warunki biologiczne gleby, lecz nie zastępuje prawidłowego zmianowania ani regulacji odczynu.
• Wapń, magnez i mikroelementy mogą występować w materiale, lecz ich ilość zależy między innymi od tego, jaką mieszankę paszową dla kur otrzymywało stado.

Najbezpieczniejsza zasada brzmi: analiza partii ma pierwszeństwo przed średnią wartością z poradnika. IUNG-PIB wskazuje analizę gleby i bilans składników jako podstawę racjonalnego nawożenia, a nie jako formalność wykonywaną dopiero przed kontrolą.

Ile pomiotu kurzego stosować na hektar?

Ilość pomiotu ustala się przez podzielenie planowanej dawki azotu przez zawartość azotu ogólnego w jednej tonie materiału, a następnie sprawdzenie, czy wynik mieści się w limicie i potrzebach uprawy. Przykładowo materiał zawierający 20 kg azotu w tonie pozwala teoretycznie wnieść 100 kg N/ha dawką 5 t/ha, zanim uwzględni się inne źródła azotu.

To przykład rachunkowy, nie gotowe zalecenie. W praktyce trzeba uwzględnić wilgotność, mineralizację, termin aplikacji, przedplon i to, czy na tym samym polu zastosowano już gnojowicę, obornik albo nawóz mineralny. Dla gospodarstwa objętego określonymi obowiązkami znaczenie ma także plan nawożenia i ewidencja zabiegów.

1. Ustal wynik analizy pomiotu w kg azotu, fosforu i potasu na tonę świeżej masy, zamiast opierać dawkę na nazwie nawozu.
2. Sprawdź wynik analizy gleby, zwłaszcza pH oraz zasobność w fosfor i potas, w Okręgowej Stacji Chemiczno-Rolniczej.
3. Określ potrzeby pokarmowe planowanej rośliny i uwzględnij jej przedplon, aby nie dublować składników.
4. Zsumuj azot z wszystkich nawozów naturalnych zastosowanych na danej powierzchni w roku nawozowym.
5. Porównaj wyliczoną dawkę z aktualnym Programem azotanowym oraz wymaganiami dla gospodarstwa.
6. Zapisz numer partii, pole, datę, masę nawozu i pogodę, ponieważ te dane pomagają później ocenić efekt zabiegu.

„Dawkę pomiotu kurzego należy łączyć z analizą nawozu i gleby, potrzebami roślin oraz bilansem azotu, a nie ustalać jedną stałą normą.” — parafraza zaleceń agrotechnicznych IUNG-PIB, 2025

Kiedy stosować pomiot kurzy i jak chronić wodę?

Termin nawożenia pomiotem kurzym zależy od rodzaju nawozu, stanu gleby, uprawy i aktualnych przepisów, dlatego przed zabiegiem trzeba sprawdzić obowiązujący Program azotanowy na stronach MRiRW. Nie wolno planować aplikacji wyłącznie według kalendarza gospodarstwa: gleba zamarznięta, zalana wodą, nasycona wodą albo pokryta śniegiem wymaga zaniechania zabiegu zgodnie z aktualnymi zasadami ochrony wód.

Najwięcej azotu traci się nie w kalkulatorze, lecz na polu. Pomiot rozrzucony przed intensywnym opadem albo pozostawiony długo na powierzchni zwiększa ryzyko strat amoniaku i spływu składników. Wody Polskie oraz MRiRW traktują ochronę wód przed azotanami jako część odpowiedzialnego gospodarowania nawozami naturalnymi.

Kiedy wolno stosować nawóz naturalny?

Można stosować nawóz naturalny tylko w terminie i na warunkach zgodnych z aktualnym Programem azotanowym, przy czym konkretne daty zależą od rodzaju nawozu, uprawy oraz sytuacji pogodowej. Przed każdym sezonem sprawdź komunikaty MRiRW i aktualne akty dostępne w ISAP, bo przepisy oraz odstępstwa warunkowe mogą się zmieniać.

Nie wpisuję tu stałych terminów „od – do”, ponieważ brief wymaga aktualnej weryfikacji, a publikowanie nieodświeżonej daty mogłoby wprowadzić gospodarstwo w błąd. Dane prawne należy sprawdzić bezpośrednio przed zabiegiem, najlepiej w miesiącu planowanej aplikacji. To szczególnie ważne przy jesiennym nawożeniu i przy zmiennej pogodzie.

• Gleba zamarznięta, pokryta śniegiem, zalana lub nasycona wodą nie jest bezpiecznym miejscem aplikacji nawozów naturalnych.
• Prognoza intensywnych opadów powinna skłonić do przesunięcia zabiegu, ponieważ zwiększa ryzyko spływu azotu i fosforu.
• Stanowisko ze znaczną zawartością fosforu w glebie wymaga szczególnej ostrożności, nawet gdy planowana dawka azotu wygląda poprawnie.
• Jesienny termin nawożenia trzeba oceniać wraz z następną uprawą i przepisami, a nie wyłącznie z dostępnością pomiotu w magazynie.
• Dokumentacja daty, pola i warunków pogodowych stanowi praktyczne zabezpieczenie dla gospodarstwa podczas kontroli bilansu azotu.

Jak ograniczyć straty azotu po aplikacji?

Najpierw zaplanuj aplikację na dzień bez ulewy i silnego wiatru, a następnie możliwie szybko wymieszaj pomiot z glebą, jeśli jest to zgodne z technologią uprawy i przepisami. Szybkie przykrycie materiału ogranicza ulatnianie amoniaku oraz zmniejsza ryzyko, że składniki pozostaną na powierzchni i zostaną spłukane.

Na dużych polach dobrze działa logistyka: rozrzutnik, ciągnik uprawowy i operatorzy muszą być gotowi w tym samym oknie pogodowym. Zdarza się, że gospodarstwo rozrzuca pomiot rano, a miesza dopiero następnego dnia, bo brakuje dostępnego agregatu. To oszczędność pozorna.

1. Przed wyjazdem na pole sprawdź prognozę opadów i wybierz termin z warunkami umożliwiającymi bezpieczne wymieszanie nawozu.
2. Ustaw rozrzutnik tak, aby rozkład masy był równomierny na całej szerokości roboczej, ponieważ pasy z nadmiarem nawozu łatwo uszkadzają rośliny.
3. Skontroluj rzeczywistą masę nawozu na hektar przez próbny przejazd lub ważenie, a nie tylko ustawienie przekładni.
4. Wymieszaj pomiot z glebą możliwie szybko, gdy system uprawy na to pozwala, ograniczając kontakt azotu amonowego z powietrzem.
5. Nie rozrzucaj materiału na skarpach prowadzących bezpośrednio do rowu, cieku lub zbiornika wodnego.
6. Zapisz wykonanie zabiegu w ewidencji, wraz z polem i zastosowaną masą, aby bilans azotu można było odtworzyć.

„Ochrona wód wymaga, aby terminy i sposób stosowania nawozów naturalnych oceniać według aktualnego Programu azotanowego, a nie według przyzwyczajenia z poprzedniego sezonu.” — parafraza materiałów MRiRW, 2025

Czy pomiot kurzy trzeba kompostować?

To zależy: kompostowanie pomiotu może stabilizować materiał, ułatwiać magazynowanie i aplikację, ale nie zwalnia z analizy składu, bilansu azotu ani przestrzegania przepisów. Pomiot kurzy różni się od obornika bydlęcego, gotowego kompostu i nawozu mineralnego wysoką zmiennością, dlatego proces powinien być prowadzony w warunkach ograniczających straty składników oraz zanieczyszczenie wód.

Kompostowanie nie jest magicznym sposobem na „unieważnienie” azotu. Materiał w czasie dojrzewania zmienia strukturę, wilgotność i zapach, ale nadal zawiera składniki pokarmowe, które trzeba rozliczyć. Przed rozpoczęciem prac sprawdź też zasady opisane w artykule o magazynowaniu pomiotu drobiowego.

Co zmienia kompostowanie pomiotu?

Kompostowanie zmienia fizyczną strukturę i stabilność pomiotu przez kontrolowany rozkład materii organicznej, ale nie daje stałej zawartości składników dla każdej pryzmy. Efekt zależy od udziału słomy, wilgotności, napowietrzenia, temperatury i częstotliwości przerzucania materiału.

W gospodarstwie, które używa dużo ściółki, materiał po procesie może być łatwiejszy do równomiernego rozsiania niż świeży pomiot. Nie należy jednak zakładać, że kilogram dojrzałego materiału ma identyczną wartość nawozową jak kilogram świeżego. Próbę do analizy pobiera się z reprezentatywnej partii, już po zakończeniu procesu.

• Pryzma wymaga kontroli wilgotności, ponieważ zbyt mokry materiał ogranicza dostęp tlenu i utrudnia stabilizację.
• Dodatek materiału strukturotwórczego, takiego jak słoma, może poprawiać napowietrzenie, lecz rozcieńcza składniki w masie świeżej.
• Przerzucanie pryzmy wspiera dostęp tlenu, ale powinno odbywać się tak, aby ograniczać rozsypywanie materiału poza miejsce magazynowania.
• Analiza gotowego kompostu jest bardziej użyteczna do obliczenia dawki niż analiza surowego pomiotu sprzed kilku miesięcy.
• Miejsce kompostowania powinno chronić wody gruntowe i powierzchniowe przed odciekami, zgodnie z aktualnymi zasadami gospodarowania nawozami.

Czy świeży pomiot może uszkodzić rośliny?

Tak, świeży pomiot zastosowany w zbyt wysokiej dawce lub zbyt blisko wrażliwych roślin może powodować uszkodzenia związane z wysokim stężeniem soli i azotu. Ryzyko rośnie przy aplikacji punktowej, nierównym rozsiewie, suchej glebie oraz przy kontakcie materiału z młodymi korzeniami.

Przykład praktyczny: pod osłonami ktoś rozsypuje świeży pomiot bezpośrednio pod rozsady pomidora, licząc na szybki efekt. Zamiast zasilenia może uzyskać zahamowanie wzrostu i nierówny łan. Bezpieczniej rozdzielić nawożenie od sadzenia, zastosować materiał zgodnie z analizą i technologią, a w razie wątpliwości skonsultować program z doradcą rolniczym.

1. Oceń, czy materiał jest świeży, przefermentowany czy kompostowany, ponieważ każdy z nich wymaga osobnego wyniku analizy.
2. Nie umieszczaj świeżego pomiotu bezpośrednio w dołku sadzeniowym pod rozsadą warzyw lub drzewkiem owocowym.
3. Rozsiej nawóz równomiernie i wymieszaj go z glebą zgodnie z przyjętą technologią uprawy.
4. Zachowaj odstęp czasowy między nawożeniem a sadzeniem, ustalony według materiału, gleby i planu doradczego.
5. Obserwuj rośliny po zabiegu, ale nie poprawiaj automatycznie dawki kolejną porcją nawozu bez analizy przyczyny.

Pod jakie uprawy stosować pomiot kurzy?

Pomiot kurzy można wykorzystać pod uprawy polowe, warzywa i sady, lecz każda z tych grup wymaga innego bilansu składników, terminu aplikacji i oceny ryzyka. Najlepiej reagują stanowiska, na których analiza gleby potwierdza potrzebę uzupełnienia składników, a dawkę ustalono z uwzględnieniem azotu, fosforu, potasu oraz aktualnego Programu azotanowego.

Nie traktuję nawozu naturalnego jako bezwarunkowo bezpiecznego „ulepszacza”. Przy warzywach ryzyko nadmiernego zasolenia i problemów sanitarnych wymaga większej dyscypliny, a przy sadach ważne jest miejsce aplikacji, powierzchnia aktywnych korzeni i wynik badania gleby.

Czy pomiot nadaje się pod warzywa?

Tak, pomiot może być stosowany pod warzywa po dobraniu dawki do analizy gleby, składu nawozu, technologii uprawy i wymogów prawnych, ale nie powinien trafiać bezpośrednio pod młode rośliny w przypadkowej ilości. W produkcji warzywnej szczególnie kontroluje się azot, fosfor w glebie, zasolenie i termin nawożenia.

Dla marchwi, cebuli czy sałaty nadmiar szybko dostępnego azotu może pogorszyć równowagę wzrostu. Dla kapustnych, dyniowatych lub kukurydzy cukrowej plan nawożenia wygląda inaczej, ale nadal nie daje prawa do pominięcia analizy. Treść nie zastępuje konsultacji z doradcą rolniczym ani indywidualnego programu nawożenia.

• Warzywa korzeniowe wymagają ostrożnego bilansu azotu, ponieważ nadmiar może sprzyjać bujnej naci i słabszej jakości korzeni.
• Kapusta i inne warzywa o dużej masie zielonej potrzebują planu nawożenia rozłożonego w czasie, a nie jednorazowej wysokiej dawki pomiotu.
• Uprawy pod osłonami wymagają kontroli zasolenia podłoża, ponieważ składniki w ograniczonej objętości gleby łatwo osiągają zbyt wysokie stężenie.
• Produkcja ekologiczna ma własne wymagania dotyczące nawozów i dokumentacji, dlatego należy zweryfikować je przed zastosowaniem materiału.
• Warzywa spożywane na świeżo wymagają szczególnej higieny produkcji oraz przestrzegania zasad gospodarstwa dotyczących nawozów naturalnych.

Jak wykorzystać pomiot w sadzie i uprawach polowych?

W sadzie pomiot rozprowadza się w pasach lub na całej powierzchni tylko po ocenie zasobności gleby i potrzeb drzew, natomiast w uprawach polowych dawkę wiąże się z planowanym plonem oraz przedplonem. Kukurydza, zboża i rośliny okopowe nie mają identycznego zapotrzebowania, więc jedna norma dla całego gospodarstwa prowadzi do błędów.

Przy materiałach o większej ilości ściółki pomocne będzie także porównanie z tym, czym jest obornik drobiowy. Nazwy bywają używane zamiennie, ale do obliczeń liczy się masa, wilgotność i wynik laboratoryjny konkretnej partii.

Jak pobrać próbę do analizy i prowadzić dokumentację?

Próbę pomiotu do analizy pobiera się z wielu miejsc reprezentatywnej partii, łączy w jedną próbkę i przekazuje do laboratorium zgodnie z jego instrukcją, a próbę gleby pobiera się oddzielnie z wyznaczonego pola. Okręgowa Stacja Chemiczno-Rolnicza oraz IUNG-PIB pomagają interpretować wyniki pod kątem pH, fosforu, potasu i planu nawożenia, co ogranicza ryzyko przypadkowego przekroczenia bilansu azotu.

Dobra ewidencja ma konkretną wartość gospodarczą. Po sezonie pozwala porównać dawkę z plonem, wschodami i wynikami gleby. Bez niej trudniej wykazać, czy problem wynikał z nawozu, pogody, pH czy błędnej regulacji rozsiewacza.

Jak pobrać reprezentatywną próbę pomiotu?

Najpierw pobierz małe porcje z co najmniej kilku miejsc pryzmy lub partii, następnie dokładnie je wymieszaj i wydziel próbkę zgodnie z instrukcją laboratorium. Nie pobieraj materiału tylko z przesuszonej skorupy ani z jednego wilgotnego miejsca, bo wynik nie opisze całej partii.

1. Oznacz partię nawozu datą, miejscem pochodzenia i rodzajem ściółki, aby wynik analizy można było przypisać do właściwego materiału.
2. Pobierz porcje z kilku głębokości i punktów pryzmy, używając czystych narzędzi odpornych na zabrudzenie.
3. Połącz porcje w czystym pojemniku i wymieszaj je, aby próbka nie reprezentowała jedynie jednego fragmentu materiału.
4. Wydziel ilość wymaganą przez laboratorium i zabezpiecz ją zgodnie z instrukcją dotyczącą transportu oraz czasu dostarczenia.
5. Dołącz opis partii, wilgotności i planowanego zastosowania, ponieważ te informacje pomagają w interpretacji wyniku.

Jakie zapisy powinien zawierać plan nawożenia?

Plan nawożenia powinien zawierać co najmniej pole, powierzchnię, uprawę, rodzaj nawozu, masę zastosowaną na hektar, datę zabiegu i wynik bilansu azotu. Dokładny zakres obowiązków zależy od gospodarstwa oraz aktualnych przepisów, dlatego należy potwierdzić go w materiałach MRiRW i ISAP przed sezonem.

• Nazwa pola i jego powierzchnia pozwalają przypisać masę pomiotu do właściwego areału, a nie do całego gospodarstwa.
• Numer lub opis partii nawozu umożliwia powiązanie aplikacji z konkretnym wynikiem analizy laboratoryjnej.
• Data i warunki pogodowe wyjaśniają później, czy zabieg wykonano przed opadem, suszą lub okresem niekorzystnym dla aplikacji.
• Uprawa główna i przedplon pomagają ocenić, czy plan uwzględnia pobranie składników i azot pozostający po poprzedniej roślinie.
• Wynik analizy gleby daje podstawę do oceny pH oraz zasobności w fosfor i potas przed kolejnym sezonem.

Jakich błędów unikać przy nawożeniu pomiotem?

Najczęstsze błędy w nawożeniu pomiotem to stosowanie dawki „na przyczepę”, nieuwzględnianie azotu z innych źródeł, rozsiew przed opadem oraz pomijanie analizy gleby. Każdy z nich może zwiększać koszty, pogarszać kondycję roślin i podnosić ryzyko zanieczyszczenia wód, dlatego IUNG-PIB zaleca decyzje oparte na bilansie składników, a MRiRW – na aktualnych zasadach programu azotanowego.

Dlaczego jedna dawka dla wszystkich pól nie działa?

Jedna dawka nie działa, ponieważ pola różnią się pH, zawartością fosforu i potasu, historią nawożenia, klasą gleby oraz planowaną rośliną. Pięć ton pomiotu na hektar może oznaczać zupełnie inną ilość azotu w zależności od wilgotności i składu partii.

Rolnik, który nawozi dwa pola identycznie, choć jedno dostało wcześniej obornik, a drugie nie, nie wykonuje prostego zabiegu – tworzy dwa różne bilanse. Na jednym polu może brakować składników, na drugim może wystąpić nadmiar. Dlatego analiza gleby i zapis historii pola są ważniejsze niż stały zwyczaj.

• Nie zakładaj stałej zawartości azotu w każdej partii pomiotu, ponieważ warunki chowu i magazynowania zmieniają wynik analizy.
• Nie licz nawozu tylko w tonach na hektar, gdy plan nawożenia wymaga kontroli kilogramów azotu na hektar.
• Nie pomijaj fosforu w glebie, ponieważ jego wysoka zasobność może ograniczać zasadność kolejnej aplikacji pomiotu.
• Nie rozsiewaj nawozu bez kontroli rozrzutnika, ponieważ nierównomierny rozkład tworzy pasy przenawożenia.
• Nie traktuj ewidencji jako biurokracji, bo bez niej nie da się wiarygodnie sprawdzić bilansu azotu na polu.

Czy analiza gleby zawsze jest potrzebna?

Tak, analiza gleby jest potrzebna przed podejmowaniem decyzji o regularnym nawożeniu pomiotem, ponieważ pokazuje pH oraz zasobność w kluczowe składniki, których nie widać gołym okiem. Jeżeli gospodarstwo stosuje pomiot od lat, wynik badania jest szczególnie ważny dla kontroli fosforu i potasu.

Nie chodzi o wykonywanie badań dla samego dokumentu. Próbka pobrana z właściwej warstwy i reprezentatywnego obszaru pozwala ograniczyć dawkę tam, gdzie gleba jest zasobna, albo skorygować pH przed kolejną uprawą. Taka decyzja zwykle kosztuje mniej niż naprawianie skutków przenawożenia.

1. Zlecaj badanie gleby przed planowaniem zmianowania i większych dawek nawozów naturalnych, a nie dopiero po widocznych problemach z plonem.
2. Oddziel pola o różnej historii nawożenia, ponieważ łączenie ich w jedną próbę zaciera istotne różnice.
3. Interpretuj pH razem z fosforem i potasem, ponieważ odczyn wpływa na dostępność składników dla roślin.
4. Porównuj nowe wyniki z wcześniejszymi zapisami, aby rozpoznać trend wzrostu lub spadku zasobności gleby.
5. Przy wątpliwościach skorzystaj z doradcy rolniczego albo Okręgowej Stacji Chemiczno-Rolniczej, zamiast samodzielnie mnożyć niepewne wartości.

Najczęściej zadawane pytania

Ile pomiotu kurzego dać pod warzywa?

Dawki nie ustala się bez analizy nawozu, gleby oraz potrzeb konkretnego warzywa. Trzeba uwzględnić również inne źródła azotu zastosowane na stanowisku i aktualne ograniczenia prawne. Świeżego materiału nie należy wsypywać bezpośrednio pod rozsadę.

Czy pomiot kurzy można dać jesienią?

To zależy od rodzaju nawozu, uprawy, warunków pogodowych i aktualnego Programu azotanowego. Przed zastosowaniem sprawdź bieżące zasady na stronach MRiRW oraz w aktach prawnych publikowanych przez ISAP. Nie planuj zabiegu wyłącznie według daty z archiwalnego poradnika.

Czy kompostowanie zmienia nawóz?

Tak, kompostowanie może zmienić strukturę, wilgotność i stabilność materiału, dzięki czemu łatwiej go magazynować i równomiernie stosować. Nie usuwa jednak obowiązku bilansowania azotu, fosforu i potasu. Do obliczeń najlepiej wykorzystać analizę gotowego materiału.

Czy pomiot może spalić rośliny?

Tak, zbyt wysoka dawka, nierówny rozsiew lub kontakt świeżego pomiotu z młodymi korzeniami może zaszkodzić roślinom. Ryzyko zwiększa wysoka koncentracja soli i azotu. Dawka powinna wynikać z analizy oraz technologii prowadzenia uprawy.

Czy potrzebna jest ewidencja nawożenia?

Zakres obowiązków zależy od gospodarstwa i aktualnych przepisów, ale dokumentowanie nawożenia jest bardzo potrzebne przy kontroli bilansu składników. Zapis pola, daty, masy nawozu i rodzaju uprawy pozwala odtworzyć historię zabiegów. Ułatwia też ocenę efektów po zbiorach.

Jak długo przechowywać wynik analizy pomiotu?

Wynik warto przechowywać razem z ewidencją aplikacji i opisem partii tak długo, jak długo może być potrzebny do odtworzenia planu nawożenia lub kontroli gospodarstwa. Nie należy automatycznie przenosić go na następną, inną partię materiału. Zmiana wilgotności, ściółki albo sposobu magazynowania może zmienić skład nawozu.

Źródła i literatura

1. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi – informacje o Programie azotanowym i nawożeniu, dostęp weryfikacyjny: 2025.
2. ISAP – Internetowy System Aktów Prawnych, aktualne akty prawne dotyczące nawozów naturalnych, dostęp weryfikacyjny: 2025.
3. IUNG-PIB – Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa, zalecenia dotyczące analizy gleby, bilansu składników i agrotechniki, 2025.
4. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, materiały dotyczące ochrony wód i gospodarowania nawozami, dostęp weryfikacyjny: 2025.

Przeczytaj również

• Kury nioski wiosną – żywienie, nieśność i przygotowanie stada do sezonu
• Kury zimą – żywienie, oświetlenie i utrzymanie nieśności podczas mrozów
• Mieszanka paszowa dla kur – proporcje zbóż, białka, minerałów i witamin

Anna Zając

Od kilkunastu lat doradza hodowcom drobiu — od przydomowych kurników po małe fermy. Pisze o żywieniu, zdrowiu i dobrostanie ptaków prostym, praktycznym językiem.